Maatschappij

West-Vlaanderen droogt uit

water
Ook de Nederlandse droogtemonitor van de Rijkswaterstaat waarschuwde op 7 juli 2026 voor aanhoudende lage rivierafvoeren en een snel oplopend neerslagtekort

Sinds 14 juli geldt er voor bijna heel provincie West-Vlaanderen een optrek- of captatieverbod, met de Oostkustpolder als uitzondering.

Dat besloot de Carl de Caluwe, gouverneur van de provincie op 13 juli. 

Het droogteoverleg van de provincie stelde vast dat de drempels van de droogte-indicatoren op meerdere locaties onderschreden waren. De droge trend, die eind 2024 begon, is volgens hen nog niet gekeerd. ‘2025 brak net geen droogte record en ook maart 2026 was droog’, stelt de provincie. ‘April 2026 was zelfs zeer droog. Hierdoor evolueerden we tot een uiterst droge situatie aan de kust en een zeer droge situatie voor de provincie West-Vlaanderen.’ Ondanks de wisselvalligheden in mei 2026, heeft de recente neerslag onvoldoende voor herstel gezorgd voor het opgebouwde neerslagtekort. ‘De oppervlaktewaterstanden en debieten zijn op verschillende plaatsen sterk gedaald', aldus de provincie.

De helft van Vlaamse meetpunten tonen zee lage grondwaterstond

De actuele grondwaterstandindicator van de Vlaamse overheid bevestigd dat. Zo vertoonde de helft van de Vlaamse grondwatermeetlocaties op 30 juni 2026 een lage (27 procent) tot zeer lage (24 procent) grondwaterstand voor de tijd van het jaar. 

Dat vertaald zich ook in optrekverboden in andere provincies. In Oost-Vlaanderen gaat het vooral over de Vlaamse Ardennen, de Denderstreek en delen van het Leie- en Scheldebekken. In Antwerpen geldt een verbod voor waterlopen in de stroomgebieden van de Kleine Nete, de Aa en de Vrouwvliet. In Limburg zijn meerdere waterlopen in het Maas-, Nete- en Demerbekken gesloten voor wateronttrekking, terwijl Vlaams-Brabant verboden heeft ingesteld in delen van het Dijle-, Zenne-, Dender- en Netebekken.

Kaart Vlaanderen: gebieden met captatieverbod in het rood (bron: vmm)

Ook in Nederland droog voor tijd van het jaar

Ook de Nederlandse droogtemonitor van de Rijkswaterstaat waarschuwde op 7 juli voor aanhoudende lage rivierafvoeren en een snel oplopend neerslagtekort. ‘In diverse regio’s dalen de grondwaterstanden verder en lopen de watertemperaturen op’, meldt de droogtemonitor. ‘Dat zorgt lokaal voor vissterfte, groei van blauwalg en het droogvallen van kleine beken. In het westen van het land neemt bovendien de verzilting van het watersysteem verder toe.’

Even lage rivierafvoer als in 1976

Zo daalde de afvoer van de Rijn naar ongeveer 1.050 kubieke meter per seconde. Naar verwachting zal dat rond 17 juli verder teruglopen tot 800 à 850 kubieke meter per seconde. Deze lage juliafvoer is sinds het begin van de metingen slechts één keer eerder voorgekomen, namelijk in 1976, meldt de droogtemonitor. 

Om de gevolgen te beperken stellen waterschappen en Rijkswaterstaat extra onttrekkingsverboden in, worden watergangen gemaaid om de doorstroming te verbeteren en op kwetsbare locaties worden pompen ingezet om veengebieden nat te houden. Ook zijn de Haringvlietsluizen gesloten om zoutindringing tegen te gaan en wordt op verschillende trajecten het schutten van schepen beperkt of gebundeld.